الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
69
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )
[ خطبههاى امام امير مؤمنان عليه السلام ] « بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ » و به نستعين خطبهء اوّل « 1 » خطبه در يك نگاه اين خطبه از مهمترين خطبههاى نهج البلاغه است كه در طليعهء اين كتاب بزرگ واقع شده و از نشانههاى بارز حسن انتخاب « مرحوم رضى » است . اين خطبه شامل يك دوره جهانبينى اسلامى است كه از صفات كمال و جمال خداوند و دقايق عجيبى در اين زمينه شروع مىشود ، سپس به مسألهء آفرينش جهان به طور كلى و بعد از آن آفرينش آسمانها و زمين و آن گاه آفرينش فرشتگان ،
--> ( 1 ) اين خطبه ( هر چند نه به طور كامل بلكه بخشهايى از آن ) در كتب زياد ديگرى چه قبل از مرحوم سيّد رضى و چه بعد از او نقل شده است . از كسانى كه قبل از مرحوم سيّد رضى به بخشهايى از آن اشاره كردهاند بزرگان زير را مىتوان نام برد : 1 - مرحوم صدوق در كتاب توحيد 2 - مرحوم ابن شعبه حرّانى در كتاب تحف العقول . و از ميان كسانى كه بعد از آن بزرگوار بخشهايى از اين خطبه را نقل كردهاند به بزرگان زير مىتوان اشاره كرد : 1 - واسطى در كتاب عيون الحكمة و المواعظ 2 - مرحوم طبرسى در احتجاج 3 - ابن طلحة در كتاب مطالب السؤل 4 - القاضى القضاعى در دستور معالم الحكم 5 - فخر رازى در تفسير كبير 6 - زمخشرى در ربيع الابرار 7 - قطب راوندى در منهاج البراعة 8 - مرحوم علامه مجلسى در جلدهاى 4 ، 11 ، 18 ، 57 ، 77 ، 92 و 99 بحار الانوار . البته نبايد فراموش كرد كه تعبيرات در كتب فوق با آنچه در نهج البلاغه آمده است ، تفاوتهايى دارد .